26-5-2019


Situationeel leiderschap

Tijdens een MD leiderschapstraject hebben wij de Will-Skill matrix (oorspronkelijk van Max Landsberg) ingezet. De meeste deelnemers vonden dat een interessant instrument. In een ogenschijnlijk simpel kwadrant je medewerkers plotten en je afvragen of ze daar staan waar je ze wilt hebben.

 

Will-Skill matrix

Natuurlijk is het allermooiste aan zo’n matrix dat de medewerkers niet allemaal in 1 vakje staan. Er is een diversiteit aan willen (Will) en kunnen (Skill). Het gaat dus om betrokkenheid aan de ene kant en competenties aan de andere kant. Niet iedere medewerker zal even betrokken zijn maar bijvoorbeeld wel foutloos werk opleveren. En andersom. Je zal als manager dus op verschillende manieren met je medewerkers moeten omgaan. Ieder vakje een andere leiderschapsstijl. Of ieder vakje een aangepast leiderschapsstijl?

 

Leiderschapsstijl aanpassen

Moet een goede manager dan al die stijlen feilloos beheersen? Nee, een goede manager doet aan situationeel leiderschap. Door zichzelf goed te kennen en ook te accepteren, kan hij zijn leiderschapsstijl op bepaalde punten aanpassen en op die manier medewerkers ondersteunen en meekrijgen. Daarmee verandert de manager zichzelf en zijn leiderschapsstijl niet, hij past aan.

 

Wat is situationeel leiderschap?

Een mooie vraag waar al menig onderzoeker zich over gebogen heeft: Wat is nu precies situationeel leiderschap? Wikipedia zegt er het volgende over: De theorie van situationeel leiderschap stelt dat er vier basisstijlen van leiderschap zijn. Deze worden gekarakteriseerd door de mate van taakgerichtheid en persoonsgerichtheid van een leider. De theorie stelt dat de meest effectieve leiderschapsstijl situatie-afhankelijk is. In situationele benaderingen wordt het gedrag van de leidinggevende gekoppeld aan het waarneembare gedrag van de individuele medewerker. 

 

Is situationeel leiderschap effectief?

Om effectief leiding te geven moet men de stijl van leidinggeven afstemmen op de medewerker – je stuurt een ervaren medewerker anders aan dan een schoolverlater. De kern van het model van situationeel leiderschap is dat de leidinggevende per taak bekijkt hoe hij zijn medewerker het meest effectief kan aansturen. Want een nieuwe taak bij een ervaren medewerker zal bij aanvang ook wat meer aandacht vereisen. Bij effectief leiderschap is de leiderschapsstijl dus situationeel bepaald.

 

Leiderschapsstijl wisselen is een utopie

Dus managers hebben een eigen leiderschapsstijl en passen daarin bepaalde zaken aan, naargelang de situatie. Het is dus een utopie te geloven dat managers verschillende leiderschapsstijlen hanteren en daarin vlot kunnen wisselen. Het draait allemaal om situationeel leiderschap.